De inspirerende visie van boer & filosoof Jan Huijgen

Tijdens de ledenvergadering van Groei & Bloei Soest op 16 april 2026, gehouden in de Schaapskooi van de Stoethoeve, kregen de aanwezigen een bijzondere afsluiting voorgeschoteld. Spreker was Jan Huijgen, oprichter van de Eemlandhoeve. Zijn verhaal raakte een snaar: niet alleen over landbouw, maar over hoe wij als mens opnieuw leren verbinden – met de aarde, met voedsel en met elkaar.

Een boerderij als ontmoetingsplek

De Eemlandhoeve ontstond in 1993 en groeide uit tot veel meer dan een agrarisch bedrijf. Het is een plek waar landbouw, natuur, zorg, ontmoeting en zingeving samenkomen. Jan Huijgen koos er bewust voor geen ‘grootschalige’ boer te worden, maar een ‘brede boer’: iemand die bruggen slaat tussen stad en platteland, tussen burger en boer. Op het erf vind je niet alleen koeien en een moestuin, maar ook een proeflokaal, zorgactiviteiten, een camping en ruimte voor bijeenkomsten. Alles is gericht op verbinding en bewustwording.

Rijkdom aan leven

Wat de Eemlandhoeve extra bijzonder maakt, is de rijkdom aan leven en biodiversiteit. Op het erf groeien meer dan 200 verschillende plantensoorten en is een grote variatie aan bomen en landschapselementen aangelegd. Dit trekt een grote diversiteit aan vogels en andere dieren aan. Het erf is daarmee niet alleen een boerderij, maar een levend ecosysteem. Volgens Huijgen zijn er op en rond de Eemlandhoeve in de loop der jaren tientallen vogelsoorten waargenomen. Die grote variatie is het gevolg van de bewuste inrichting van het landschap, met weilanden, water, houtwallen en veel verschillende plantensoorten. Huijgen benadrukt dat deze rijkdom niet ontstaat door ‘controle’, maar juist door ruimte te geven aan natuurlijke processen.

Boer én filosoof

Wat Jan Huijgen bijzonder maakt, is zijn dubbele achtergrond: hij studeerde landbouwkunde én filosofie. Dat merk je direct wanneer hij spreekt. Zijn verhaal gaat niet alleen over voedselproductie, maar over grotere vragen: wat betekent het om goed voor de aarde te zorgen en hoe herstellen we de relatie tussen mens en natuur? Kortom, hoe komen we als samenleving weer ‘van hoofd naar hart’? Die laatste beweging vormde ook de kern van zijn lezing voor Groei & Bloei.

Vier keer i

In zijn lezing lichtte Huijgen ook zijn bekende ‘vier i’s’ toe: innovatie, integratie, inspiratie en implementatie. Daarmee maakt hij duidelijk dat verandering niet alleen begint met nieuwe ideeën, maar juist met het verbinden van werelden én het daadwerkelijk in praktijk brengen ervan. Op de Eemlandhoeve komen deze vier elementen samen: vernieuwende landbouw, verbinding met de samenleving, een inspirerende plek en vooral veel concrete actie.

Van efficiëntie naar betekenis

In zijn verhaal schetste Huijgen hoe de landbouw zich de afgelopen decennia sterk heeft gericht op efficiëntie en schaalvergroting. Maar volgens hem is er een kantelpunt bereikt. De uitdagingen rondom biodiversiteit, bodemgezondheid en klimaat vragen om een andere benadering. Zijn antwoord daarop is een integrale visie waarin Voedsel, Omgeving, Landbouw en Gezondheid (VOLG) met elkaar verbonden zijn. Niet langer losse thema’s, maar één samenhangend systeem waarin de mens onderdeel is van het geheel.

De kracht van lokaal en levend landschap

Een belangrijk element in zijn verhaal is het herstel van regionale voedselketens. Vandaag komt het grootste deel van ons voedsel van ver weg, terwijl volgens Huijgen juist de regio weer een grotere rol moet krijgen. Dat betekent eten wat het seizoen biedt, werken met levende bodems, ruimte geven aan biodiversiteit, opnieuw waardering ontwikkelen voor de boer. Voor leden van Groei & Bloei is dit herkenbaar terrein: liefde voor planten, aandacht voor bodem en biodiversiteit en plezier in lokaal groen.

Een plek van rust en inspiratie

Wat veel aanwezigen raakte, was de persoonlijke kant van zijn verhaal. De zoektocht ‘van hoofd naar hart’ is niet alleen een maatschappelijk thema, maar ook een innerlijke reis. Op de Eemlandhoeve krijgt dat zelfs letterlijk vorm, bijvoorbeeld in plannen voor plekken van bezinning en rust. Huijgen nodigt mensen uit om weer te leren kijken, verwonderen en vertragen – kwaliteiten die in onze snelle samenleving vaak onder druk staan.

Groei & Bloei en de toekomst

De lezing sluit naadloos aan bij waar Groei & Bloei voor staat: mensen inspireren om bewuster om te gaan met groen, natuur en leefomgeving. De boodschap van de avond was helder: de toekomst van landbouw én tuinieren ligt niet alleen in techniek of kennis, maar juist in verbinding, aandacht en betrokkenheid. Wie de kans krijgt om de Eemlandhoeve (www.eemlandhoeve.nl) te bezoeken, zal ervaren dat deze visie daar al volop in praktijk wordt gebracht. Het was dan ook een inspirerende avond die nog lang zal doorwerken – in onze tuinen, maar misschien nog wel meer in ons denken. In ons hoofd dus!

Jan Huijgen, boer, heeft veel gemeen met Groei & Bloei: liefde voor planten, aandacht voor bodem en biodiversiteit en plezier in lokaal groen.

De Eemlandhoeve heeft sinds kort zelfs een natuurobservatorium.